Во претходниот текст објаснивме како е организирана Општина Тетово, како се избираат градоначалникот и Советот на Општината, како се носат одлуките и која е улогата на општинската администрација. Сепак, администрацијата не функционира како една единствена институција. Таа е организирана во специјализирани сектори, при што секој сектор има јасно утврдени надлежности и одговорности.
Ваквата организација овозможува секоја важна област од работењето на општината да биде управувана од професионалци од различни профили – правници, економисти, архитекти, инженери, експерти за животна средина, информатичари и административни службеници. Со секој сектор раководи раководител на сектор, кој ја координира работата на одделенијата што припаѓаат на секторот и обезбедува задачите да се реализираат во согласност со законите и програмите на општината. Организацијата на општинската администрација е утврдена со официјалната организациона шема на Општина Тетово.
Општинската администрација на Општина Тетово е организирана во 11 сектори, кои ги покриваат сите клучни области од локалната самоуправа. Покрај нив, во рамките на администрацијата функционираат и независни организациони единици, како и специјализирани одделенија во состав на секој сектор, кои овозможуваат ефикасно функционирање на институцијата.
Согласно организационата шема, секторите се:
- Сектор за координација на активностите на градоначалникот;
- Сектор за правни работи;
- Сектор за финансиски прашања;
- Сектор за општи работи;
- Сектор за урбанизам и управување со градежното земјиште;
- Сектор за комунални дејности и заштита на животната средина и природата;
- Сектор за инспекциски надзор – Општински инспекторат;
- Сектор за јавни дејности;
- Сектор за локален економски развој, поттикнување на инвестиции, промоција на туризмот и земјоделството;
- Сектор за информатичка технологија;
- Сектор за заштита и спасување.
Во овој текст ќе ги претставиме првите пет сектори на општинската администрација, а во следното продолжение ќе ги обработиме останатите сектори и независните организациони единици.
Сектор за координација на активностите на градоначалникот
Ова е еден од најважните сектори за секојдневното функционирање на општината, бидејќи претставува главна точка на координација меѓу градоначалникот, општинската администрација, институциите и граѓаните.
Граѓаните често сметаат дека работата на градоначалникот се состои само од состаноци и јавни настапи. Во реалноста, зад секоја средба, официјална посета, институционална соработка или јавен настан стои токму работата на овој сектор, кој обезбедува сите активности да бидат добро организирани и навремено реализирани.
Во рамките на секторот функционираат три одделенија.
- Одделението за координација на активностите на градоначалникот ја планира дневната агенда на градоначалникот, ги координира состаноците со граѓаните, институциите и партнерите, ги подготвува материјалите за работните средби и обезбедува донесените одлуки и приоритети да се пренесат до администрацијата за нивно спроведување.
- Одделението за комуникација, протокол и односи со јавноста е задолжено за официјалната комуникација на општината. Подготвува соопштенија за медиумите, организира прес-конференции, се грижи за протоколот при официјални посети и обезбедува граѓаните редовно да бидат информирани за активностите, проектите и одлуките на општината. Во време на дигитализација, ова одделение има значајна улога и во комуникацијата преку официјалната веб-страница и социјалните мрежи.
- Одделението за меѓуопштинска, меѓународна и НВО соработка воспоставува партнерства со други општини, државни институции, меѓународни организации, донатори и организации од граѓанскиот сектор. Голем број проекти финансирани од Европската Унија или други меѓународни донатори се координираат токму преку ова одделение.
Во практиката, овој сектор претставува „врата“ преку која Општина Тетово комуницира со јавноста и со своите домашни и меѓународни партнери.
Сектор за правни работи
Секоја одлука што ја носи општината мора да биде во согласност со законите. Токму затоа Секторот за правни работи има клучна улога во обезбедувањето законитост во работењето на општината.
Овој сектор ги подготвува правните акти, ја проверува законитоста на одлуките, обезбедува правна поддршка за градоначалникот, Советот и сите сектори во администрацијата.
Во негов состав функционираат четири одделенија.
- Одделението за нормативно правни работи ги подготвува статутот, правилниците, одлуките и другите правни акти што ги донесуваат Советот или градоначалникот, при што се грижи тие да бидат усогласени со законската регулатива.
- Одделението за судски и управни работи ја застапува општината во судски и управни постапки, подготвува правна документација и соработува со судовите и другите надлежни институции.
- Одделението за работата на Советот обезбедува стручна и административна поддршка за функционирањето на Советот на Општината. Ги организира седниците, ги подготвува материјалите за советниците и се грижи за евидентирањето и архивирањето на донесените одлуки.
- Одделението за месна самоуправа ги следи прашањата поврзани со функционирањето на месните заедници и обезбедува координација меѓу локалната самоуправа и граѓаните.
Благодарение на овој сектор, секоја одлука што ја донесува општината има цврста правна основа и се спроведува согласно законите.
Сектор за финансиски прашања
Ниту една јавна институција не може да функционира без добро финансиско управување. Затоа Секторот за финансиски прашања претставува еден од столбовите на општинската администрација.
Неговата задача не е само да ги исплаќа платите и фактурите. Овој сектор ги планира, следи и контролира сите финансиски процеси во општината и обезбедува јавните средства да се користат законски, транспарентно и одговорно.
Во составот на секторот функционираат пет одделенија.
- Одделението за буџетска координација го подготвува предлог-буџетот на општината, ги координира финансиските барања на сите сектори и обезбедува буџетот да биде усогласен со развојните приоритети.
- Одделението за буџетска контрола го следи извршувањето на буџетот во текот на целата година и проверува дали средствата се трошат согласно усвоениот план.
- Одделението за сметководство и плаќања ги реализира сите плаќања, ги евидентира финансиските трансакции и ги подготвува сметководствените извештаи.
- Одделението за администрирање со приходите се грижи за евидентирањето и управувањето со приходите на општината, како што се локалните даноци, административните такси и другите извори на финансирање.
- Одделението за јавни набавки ги организира постапките за јавни набавки. Кога општината гради улица, реконструира училиште, набавува опрема или реализира друг капитален проект, ова одделение обезбедува сите постапки да се спроведат согласно Законот за јавни набавки, со почитување на принципите на транспарентност и еднаква конкуренција.
Во целина, овој сектор обезбедува секој денар од општинскиот буџет да биде правилно испланиран, контролиран и законски потрошен.
Сектор за општи работи
Иако граѓаните ретко имаат директен контакт со овој сектор, тој претставува една од најважните алки во функционирањето на општинската администрација. Неговата задача е да обезбеди непречено административно работење на сите служби во општината и да се грижи секој документ, барање или службен акт да биде навремено обработен и доставен до надлежните институции или сектори.
Работата на администрацијата не се состои само од донесување одлуки. Зад секоја одлука стојат десетици административни постапки – прием на документација, архивирање, евиденција, преведување, службена кореспонденција и организација на секојдневното работење. Токму овие задачи ги извршува Секторот за општи работи.
Во негов состав функционираат две одделенија.
- Одделението за општи работи се грижи за приемот, евидентирањето, архивирањето и дистрибуцијата на службената документација. Исто така, обезбедува административна поддршка за сите сектори, води грижа за архивата и обезбедува правилно управување со службените документи. Благодарение на ова одделение, административните постапки се одвиваат навремено и согласно законските процедури.
- Одделението за превод и лектура на службените јазици има особено значајна улога во една мултиетничка општина како Тетово. Неговата задача е сите службени документи, одлуки, јавни повици, известувања и други материјали да бидат достапни на службените јазици што се употребуваат во општината. На тој начин се обезбедува почитување на јазичните права на граѓаните и еднаков пристап до јавните информации.
Иако работата на овој сектор најчесто не е видлива за јавноста, без него администрацијата не би можела ефикасно да функционира.
Сектор за урбанизам и управување со градежното земјиште
Развојот на еден град не се случува случајно. Секоја нова улица, станбена населба, јавен објект, парк или инфраструктурен проект мора однапред да биде испланиран и усогласен со законските прописи и урбанистичките планови. За ова е надлежен Секторот за урбанизам и управување со градежното земјиште.
Овој сектор има една од најважните улоги во долгорочниот развој на Општина Тетово. Тој се грижи градот да се развива плански, одржливо и во согласност со јавниот интерес.
Во рамките на секторот функционираат четири одделенија.
- Одделението за урбанистичко планирање ги подготвува деталните и другите урбанистички планови што го определуваат идниот развој на градот. Тука се планираат новите населби, улици, јавни површини, зелени зони, деловни и станбени објекти, како и другите содржини што ќе го обликуваат просторот во иднина.
- Одделението за спроведување на урбанистичките планови се грижи усвоените урбанистички планови да се применуваат во пракса. Тоа ја координира нивната реализација и обезбедува градежните активности да бидат во согласност со важечката планска документација.
- Одделението за управување со градежното земјиште управува со градежното земјиште што е во надлежност на општината. Ги спроведува постапките поврзани со користење, уредување и располагање со градежното земјиште, согласно законските прописи.
- Одделението за експропријација спроведува постапки за обезбедување земјиште кога тоа е потребно за изградба на објекти и инфраструктура од јавен интерес, како што се улици, училишта, паркови, водоводни и канализациски системи или други јавни инвестиции.
Работата на овој сектор има директно влијание врз изгледот и идниот развој на Тетово. Благодарение на неговите активности, урбаниот развој се одвива организирано, согласно законските стандарди и потребите на граѓаните.
Во овој прв дел ги претставивме првите пет сектори на општинската администрација на Општина Тетово и нивната улога во секојдневното функционирање на институцијата. Иако нивната работа често останува незабележана од јавноста, тие претставуваат темел врз кој функционира целата локална самоуправа.
Преку координацијата на активностите на градоначалникот, обезбедувањето законитост на одлуките, финансиското управување, административната поддршка и урбанистичкото планирање, овие сектори придонесуваат за ефикасно работење на општината и за обезбедување поквалитетни услуги за граѓаните.
Во вториот дел од оваа серија ќе бидат претставени останатите сектори на општинската администрација, кои се надлежни за комуналните дејности, инспекцискиот надзор, јавните дејности, локалниот економски развој, информатичката технологија, заштитата и спасувањето, како и независните организациони единици што го поддржуваат работењето на Општина Тетово.